Młodość

Wilhelmina Iwanowska urodziła się w Wilnie 2 września 1905 roku. Wykształcenie i maturę zdobyła w Wilnie w 1923 roku. Studiowała matematykę na wileńskim Uniwersytecie Stefana Batorego. W 1926 roku zaproponowano jej pracę w Obserwatorium Astronomicznym w Wilnie i w ten sposób rozpoczęła swoje astronomiczne życie naukowczyni. W 1933 roku obroniła pracę doktorską z astronomii. Staż podoktorski odbyła w Obserwatorium Sztokholmskim.

Działalność naukowa

Kariera naukowa profesor Iwanowskiej rozpoczynała się w okresie kształtowania się i pierwszych sukcesów astrofizyki. Jej początkowym polem badań było wykorzystanie fotografii do badania zmienności gwiazd. Była pionierką spektroskopii astronomicznej w Polsce i taki też kierunek badań wprowadziła w Toruniu w Obserwatorium Astronomicznym UMK, gdzie dokonała swoich najważniejszych odkryć w tej dziedzinie badań astronomicznych. W 1945 roku współtworzyła Uniwersytet Mikołaja Kopernika. Specjalnie dla Wilhelminy Iwanowskiej powołano Katedrę Astrofizyki, a w 1946 roku mianowano ją pierwszym w Polsce profesorem astrofizyki. Od listopada 1948 do maja 1949 roku prof. Iwanowska przebywała na stażu naukowym w USA w kilku tamtejszych obserwatoriach. Po czasie zrezygnowała z kontynuowania kariery naukowej w Stanach i powróciła do kraju. Dane obserwacyjne zgromadzone w czasie pobytu za oceanem opracowała w Toruniu i na tej drodze ustaliła nową skalę odległości we Wszechświecie. Odkrycie to jest uważane za najważniejsze osiągnięcie naukowe Iwanowskiej. Została wiceprezesem Międzynarodowej Unii Astronomicznej jako pierwsza kobieta w zarządzie oraz członkiem Polskiej Akademii Nauk. Jest założycielką Toruńskiego Centrum Astronomicznego PAN w Piwnicach koło Torunia. Obserwatorium kierowała od grudnia 1952 roku aż do przejścia na emeryturę w październiku 1976 roku. Dzięki niej w Toruniu zainstalowano do dziś największy w Polsce teleskop.

Życie prywatne

Nie była zamężna i nie miała dzieci. Zmarła 16 maja 1999 roku w Toruniu. Została pochowana na cmentarzu św. Jerzego w Toruniu obok swej matki, siostry i siostrzenicy. Imieniem Wilhelminy Iwanowskiej nazwano jedną z nowych ulic Torunia.

Bibliografia:

https://pl.wikipedia.org/wiki/Wilhelmina_Iwanowska 

https://www.fizyka.umk.pl/pamietajmy/prof-iwanowska 

https://lubietubyc.pomorska.pl/prof-dr-hab-wilhelmina-iwanowska-astrofizyczka/ar/13130694 

https://www.urania.edu.pl/in-memoriam/wilhelmina-iwanowska-1905-1999.html

Opracowała Izabela Biruk.